Een op de 5 huishoudens in Nederland heeft betalingsachterstanden of grote geldzorgen. De kans is dus groot dat ook iemand in jouw omgeving deze problemen heeft. Een collega, een vriend, een familielid, een studiegenoot. Misschien wel de buurvrouw die je dagelijks groet.

Geldzorgen leggen een enorme druk op het leven. Je zit voortdurend in de stress. Je hebt het gevoel dat je klem zit. Je kunt niet meer goed nadenken.

Helaas ligt er een flink taboe op. Je praat er niet over. Mensen ontkennen hun geldproblemen en schuiven ze voor zich uit. Vaak schamen ze zich en trekken ze zich terug. Zo stapelt de ellende zich op.

Gemiddeld wachten mensen met geldproblemen 5 jaar voordat ze hulp zoeken. Een betalingsachterstand van 4.300 euro is dan opgelopen tot een schuld van 43.000 euro.

Coming out

Het is dus belangrijk dat mensen zo snel mogelijk hulp krijgen bij hun geldzorgen. De eerste stap naar een oplossing? Eerlijk zijn over de situatie en er met iemand over praten. Iemand die zij vertrouwen.

Deze coming out is essentieel. Want zo kan iemand met geldproblemen in contact komen met de juiste instanties. Maar dit vraagt om moed en lef. Jij kunt daarbij helpen.

Hoe herken je het?

Hoe kom je erachter of iemand geldzorgen heeft?
Vaak is er sprake van een grote gebeurtenis, met grote financiële gevolgen. Een scheiding, een onverwacht ontslag, ziekte, arbeidsongeschiktheid. Denk ook aan het overlijden van de partner.

Welke dingen kunnen je opvallen? Een paar voorbeelden:

  • Een stapel ongeopende post
  • Hij komt niet meer naar feestjes of sociale activiteiten
  • Ze hebben geen geld voor cadeautjes of schoolreisjes
  • De koelkast is nauwelijks gevuld
  • Zij wil je telefoon lenen omdat ze haar mobiel is ‘vergeten’
  • Hij draagt steeds dezelfde kleding
  • De gezinsleden zijn gespannen en vertonen ontwijkgedrag
  • De kinderen blijken geen schoolboeken te hebben.

Het is soms lastig om je te verplaatsen in de situatie van een ander. Mensen met geldzorgen leven vaak bij de dag. Ze doen dingen die, van een afstand bekeken, onverstandig lijken. Trek niet te snel conclusies. Ga niet alleen uit van je eigen waarden, normen en belevingswereld. Luister en vraag wat de ander beweegt.

‘Kom je eruit?’

 ‘Kom jij eruit?’ is een eenvoudige vraag, waarmee je het gesprek kunt beginnen. Je kunt in het gesprek rekening houden met het volgende:

1. Luister eerst, zonder oordeel, en vraag wat er is

Vertel wat je is opgevallen. Vraag of iemand hulp zou willen. Probeer niet te oordelen.

Wil de ander niet antwoorden, dan is dat ook een antwoord. Geef niet zomaar op. Iedereen heeft behoefte aan contact en een luisterend oor.

2. Moedig aan om eerlijk te zijn over de situatie

Niemand praat makkelijk over zijn geldzorgen. Je weet immers nooit hoe een ander hierop reageert. Maar openheid kweekt begrip. Wees daarom zelf eerlijk, open en kwetsbaar over jouw zorgen. Dat opent de deur voor de ander.

3. Verwijs door en bied je hulp aan

In Nederland is de gemeente waar je woont, verantwoordelijk voor de schuldhulpverlening. Het is belangrijk dat iemand met grote geldzorgen in beeld komt bij de gemeente. Daar weten ze waar iemand het beste terecht kan voor hulp. Soms willen mensen zelf liever geen contact opnemen met de gemeente. Je kunt aanbieden dat jij dat (anoniem) doet, en informeren naar de hulpmogelijkheden.

Er zijn ook andere hulpmogelijkheden, zoals vrijwilligersorganisaties en websites. We zetten er hier enkele op een rij: