Weten is nog geen doen

Burgers moeten de wet niet alleen ‘kennen’ maar ook ‘kunnen’. Dat is de conclusie van het WRR-onderzoeksrapport Weten is nog geen doen: een realistisch perspectief op redzaamheid. Het kabinet neemt de aanbevelingen van de WRR ter harte en reageert met maatregelen.

Dat mensen regels en procedures kennen, wil niet zeggen dat ze ook het bijbehorende, gewenste gedrag vertonen. Zeker in crisissituaties zijn ze, door keuzedruk en stress, slecht in staat om in actie te komen. Dat concludeert de WRR in het rapport Weten is nog geen doen. In zijn reactie van 22 januari 2019 neemt het kabinet een aantal aanbevelingen van de WRR over.

Zo komt er vroegtijdig en persoonlijk contact met burgers, als er sprake is van een overtreding. Op die manier kan de overheid beter onderscheid maken tussen mensen die zich niet wíllen houden aan bestaande regels, en mensen die dat niet kúnnen. Het kabinet voert met dit contact experimenten uit. Verder komt er een ‘doenvermogens-toets’ bij nieuwe beleidsvorming: is dit beleid wel ‘te doen’ voor burgers? Hierbij is er speciale aandacht voor life events, die uitzonderlijk veel vragen van het doenvermogen en waar schuldenproblematiek een gevolg van kan zijn.

Anders dan de WRR wil het kabinet burgers zoveel mogelijk keuzevrijheid geven. In plaats van een nieuw kenniscentrum voor gedragsverandering, zoals de WRR aanbeveelt, wil het kabinet de gedragskennis bij departementen versterken.